Τι είναι το «doomscrolling»; Το ψυχολογικό κόστος του αδιάκοπου σκρολαρίσματος

Νιώστε καλύτερα σήμερα!

Πάρτε τον έλεγχο της ζωής σας, όπως και οι 850.000 ευτυχισμένοι πελάτες μας.

Ξεκινήστε
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Τι είναι το «doomscrolling»;

Η καθημερινότητα στην ψηφιακή εποχή σημαίνει ότι ο ανθρώπινος νους εκτίθεται σε μια άνευ προηγουμένου ροή πληροφοριών. Οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας, μια κρίση που συμβαίνει οπουδήποτε στον κόσμο μπορεί να εμφανιστεί στις οθόνες των κινητών μας μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Μέσα σε αυτή τη συνεχή έκθεση, αναπτύσσεται ασυνείδητα ένα μοτίβο συμπεριφοράς: το «doomscrolling». Οριζόμενη ως η συνεχής περιήγηση και «κύλιση » σε περιεχόμενο ιδιαίτερα αρνητικό και απειλητικό, αυτή η συμπεριφορά τείνει να αυξάνεται σημαντικά σε περιόδους κρίσης.

Το doomscrolling δεν είναι απλώς η ανάγνωση κακών ειδήσεων· αντίθετα, είναι μια μορφή κατανάλωσης περιεχομένου που όχι μόνο είναι δύσκολο να σταματήσει αλλά επιπλέον αυξάνεται καθώς μειώνεται η αίσθηση ελέγχου. Αυτό που συχνά ξεκινά ως «θα ρίξω μια ματιά για λίγα λεπτά» μπορεί να μετατραπεί σε ώρες σκρολαρίσματος χωρίς να το καταλάβουμε. Ακόμη και όταν ένα άτομο συνειδητοποιεί ότι το περιεχόμενο δεν είναι ωφέλιμο, μπορεί να δυσκολεύεται να σταματήσει το σκρολάρισμα. Αυτή η κατάσταση υποδηλώνει έναν κύκλο που τροφοδοτείται όχι μόνο από μια απλή συνήθεια, αλλά και από ψυχολογικούς και νευροβιολογικούς μηχανισμούς. Ειδικά σε περιόδους όπου αυξάνεται η αβεβαιότητα και η αντιληπτή απειλή, τα άτομα μπορεί να προσπαθήσουν να νιώσουν ασφάλεια προσφεύγοντας σε περισσότερες πληροφορίες. Ωστόσο, αυτή η προσπάθεια μπορεί, παραδόξως, να αυξήσει το ψυχικό βάρος.

Γιατί «κυνηγάμε τις κακές ειδήσεις»; Αρνητικές ειδήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι εξελικτικά ευαίσθητος στις απειλές και δίνει μεγαλύτερη προσοχή στις αρνητικές πληροφορίες παρά στις θετικές. Αυτό ορίζεται στην ψυχολογία ως «προκατάληψη αρνητικότητας» (negativity bias) και πειραματικές μελέτες δείχνουν ότι τα αρνητικά ερεθίσματα δημιουργούν ισχυρότερες γνωστικές και συναισθηματικές αντιδράσεις2. Από εξελικτική άποψη, το να παραβλέψουμε μια απειλή θα μπορούσε να έχει σοβαρές συνέπειες για την επιβίωση, οπότε ο εγκέφαλος δίνει προτεραιότητα στις αρνητικές πληροφορίες. Ούτως ειπείν, οι ειδήσεις για κρίσεις, οι εικόνες καταστροφών ή οι απειλητικοί τίτλοι τραβούν την προσοχή μας πιο γρήγορα και δημιουργούν μεγαλύτερη εντύπωση στο μυαλό.

Οι αλγόριθμοι των κοινωνικών μέσων μπορούν να ενισχύσουν αυτή την τάση, καθιστώντας πιο ορατό το συναισθηματικά έντονο περιεχόμενο. Το περιεχόμενο που προκαλεί φόβο, θυμό ή έκπληξη τείνει να λαμβάνει μεγαλύτερη αλληλεπίδραση, οδηγώντας τους αλγόριθμους να διανέμουν τέτοιο περιεχόμενο ευρύτερα3. Ως αποτέλεσμα, τα άτομα ενδέχεται να εκτίθενται σε περισσότερο αρνητικό περιεχόμενο χωρίς να το συνειδητοποιούν. Όταν συνδυάζεται με τα ατομικά μας συστήματα προσοχής, αυτή η δομή των αλγορίθμων ενισχύει περαιτέρω τη συμπεριφορά του doomscrolling.

Η αύξηση της αναζήτησης πληροφοριών σε περιόδους αβεβαιότητας συνδέεται ψυχολογικά με την ανάγκη για έλεγχο. Αντιμέτωποι με την αβεβαιότητα, οι άνθρωποι προσπαθούν να μειώσουν το άγχος συλλέγοντας περισσότερα δεδομένα· ωστόσο, η υπερβολική έκθεση σε πληροφορίες μπορεί, παραδόξως, να αυξήσει τα επίπεδα άγχους4. Έρευνες που διεξήχθησαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας έδειξαν ότι η εντατική κατανάλωση ειδήσεων συνδέεται με αυξημένα συμπτώματα άγχους και στρες5. Με άλλα λόγια, ενώ η αναζήτηση πληροφοριών μπορεί να προσφέρει ανακούφιση βραχυπρόθεσμα, μπορεί να αυξήσει το άγχος μακροπρόθεσμα. Το παραπάνω συμβαίνει διότι κάθε νέα πληροφορία αντιπροσωπεύει έναν νέο πιθανό κίνδυνο και διατηρεί ζωντανή την αντίληψη της απειλής.

Doomscrolling και άγχος: Μια διαρκής αίσθηση απειλής

Η συνεχής έκθεση σε πληροφορίες που σχετίζονται με απειλητικές συνθήκες ενεργοποιεί το σύστημα στρες του εγκεφάλου. Οι περιοχές του εγκεφάλου που συνδέονται με την αντίληψη της απειλής είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες σε επαναλαμβανόμενα αρνητικά ερεθίσματα, και η χρόνια έκθεση μπορεί να αυξήσει τις φυσιολογικές αντιδράσεις στο στρες6. Αυτό μπορεί να εκδηλωθεί ως αυξημένος καρδιακός ρυθμός, ανησυχία, ένταση και υπερδιέγερση του νου. Το μυαλό παραμένει συνεχώς σε εγρήγορση και η ικανότητα χαλάρωσης μειώνεται.

Υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι η παρατεταμένη έκθεση στα μέσα ενημέρωσης μπορεί να αυξήσει τα συμπτώματα στρες που μοιάζουν με τραύμα. Ειδικά κατά τη διάρκεια περιόδων συλλογικής κρίσης, έχει διαπιστωθεί ότι τα άτομα που παρακολουθούν στενά τις αναφορές των μέσων ενημέρωσης εμφανίζουν συχνότερα οξέα συμπτώματα στρες7. Το τελευταίο υποδηλώνει ότι ακόμη και τα άτομα που δεν εκτίθενται άμεσα σε γεγονότα μπορεί να αναπτύξουν δευτερογενείς αντιδράσεις που μοιάζουν με τραύμα. Ο εγκέφαλος μπορεί να επεξεργάζεται το επαναλαμβανόμενο περιεχόμενο που σχετίζεται με απειλές σαν να ήταν πραγματικός κίνδυνος.

Το doomscrolling όχι μόνο αυξάνει τα επίπεδα άγχους, αλλά μπορεί επίσης να ανοίξει τον δρόμο για το γενικευμένο άγχος. Ενώ ένα άτομο μπορεί αρχικά να αισθάνεται άγχος για ένα συγκεκριμένο γεγονός, με την πάροδο του χρόνου μπορεί να αναπτύξει μια γενική αίσθηση απειλής απέναντι στον κόσμο. Όταν συνδυάζεται με γνωστικές διαστρεβλώσεις, αυτό μπορεί να ενισχύσει την τάση προς την καταστροφολογία.

an image depicting a person constantly on their phone and endlessly scrolling

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ο ύπνος: Οι επιπτώσεις του «doomscrolling» κατά τη διάρκεια της νύχτας

Μια σημαντική επίπτωση του «doomscrolling» παρατηρείται στον ύπνο. Η εντατική κατανάλωση περιεχομένου τη νύχτα δυσκολεύει την αποκοιμήση, τόσο λόγω της έκθεσης στο μπλε φως όσο και λόγω της πνευματικής διέγερσης. Έρευνες δείχνουν ότι η χρήση των κοινωνικών μέσων πριν τον ύπνο μειώνει την ποιότητα του ύπνου και συνδέεται με υψηλότερα επίπεδα άγχους8.

Όταν ο ύπνος διαταράσσεται, η ικανότητα ρύθμισης των συναισθημάτων μπορεί να μειωθεί την επόμενη μέρα, το ίδιο και η αντοχή στο άγχος. Η έλλειψη ύπνου μπορεί να αυξήσει τη δραστηριότητα της αμυγδαλής, προκαλώντας πιο έντονες συναισθηματικές αντιδράσεις9. Ως αποτέλεσμα, τα άτομα μπορεί να γίνουν πιο ευαίσθητα, αντιδραστικά και αγχωτικά. Αυτό, με τη σειρά του, μπορεί να διεγείρει ξανά τη συμπεριφορά του doomscrolling. Αυτός ο φαύλος κύκλος δημιουργεί τόσο ψυχολογική όσο και βιολογική πίεση και μπορεί να μειώσει τη συνολική ποιότητα ζωής.

Doomscrolling και απελπισία: Η μεταβαλλόμενη αντίληψη για τον κόσμο

Η συνεχής κατανάλωση αρνητικού περιεχομένου μπορεί επίσης να επηρεάσει την αντίληψη ενός ατόμου για τον κόσμο. Υπάρχουν στοιχεία που υποδηλώνουν ότι η αυξημένη έκθεση στα μέσα ενημέρωσης μπορεί να ενισχύσει την αντίληψη ότι ο κόσμος είναι ένα πιο επικίνδυνο μέρος10. Το παραπάνω μπορεί να τροφοδοτήσει γνωστικές διαστρεβλώσεις και να αυξήσει τα αισθήματα απελπισίας και ανικανότητας.

Το επαναλαμβανόμενο και ανεξέλεγκτο περιεχόμενο που σχετίζεται με απειλές συνδέεται ιδιαίτερα με γνωστικά πρότυπα παρόμοια με την επίκτητη ανικανότητα11. Τα άτομα μπορεί να αναπτύξουν την πεποίθηση ότι δεν έχουν καμία επιρροή στα γεγονότα. Η σκέψη «Τίποτα από όσα κάνω δεν θα αλλάξει τίποτα» μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια κινήτρου και απόσυρση με την πάροδο του χρόνου. Μάλιστα, αυτό το γνωστικό πρότυπο συνδέεται επίσης με συμπτώματα κατάθλιψης.

Σε αυτό το σημείο, είναι σημαντικό να αμφισβητήσουμε τη δυναμική της αναπαράστασης του περιεχομένου των μέσων ενημέρωσης. Τα γεγονότα που καλύπτονται από τα μέσα ενημέρωσης είναι συνήθως τρομερά, δραματικά και κατασκευασμένα να τραβούν την προσοχή. Η συνηθισμένη και θετική ροή της καθημερινής ζωής συχνά παραμένει αόρατη. Αυτή η επιλεκτική στρέψη της προσοχής μπορεί να παραμορφώσει την αντίληψη της πραγματικότητας και να ενισχύσει την προκατάληψη προς την απειλή.

Ο κύκλος της ψηφιακής εξάρτησης: Ντοπαμίνη και συστήματα μεταβλητής ανταμοιβής

Το doomscrolling επιβαρύνει επίσης το σύστημα προσοχής. Το συνεχές σκρολάρισμα μπορεί να διαμορφώσει μια γνωστική δομή συνηθισμένη σε γρήγορο και σύντομο περιεχόμενο. Έρευνες δείχνουν ότι η ψηφιακή πολυδιεργασία και η συχνή εναλλαγή προσοχής μειώνουν τη γνωστική απόδοση και τη διάρκεια προσοχής12. Αυτό μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ακαδημαϊκή, επαγγελματική και δημιουργική απόδοση.

Οι νευροβιολογικοί μηχανισμοί ανταμοιβής παίζουν ρόλο στη διατήρηση αυτής της συμπεριφοράς. Οι ροές των κοινωνικών μέσων βασίζονται στην αρχή των μεταβλητών ανταμοιβών· η πιθανότητα να συναντήσει κανείς νέο και απροσδόκητο περιεχόμενο με κάθε κύλιση ενεργοποιεί το σύστημα της ντοπαμίνης. Πειραματικές μελέτες έχουν δείξει ότι τα μοντέλα ενίσχυσης μεταβλητής αναλογίας τονώνουν την επιμονή της συμπεριφοράς13. Επομένως, ακόμη και αν τα άτομα συνειδητοποιήσουν ότι το περιεχόμενο τα κάνει να αισθάνονται άσχημα, ενδέχεται να συνεχίσουν να σκρολάρουν. Αυτό μπορεί να δημιουργήσει έναν κύκλο παρόμοιο με τα πρότυπα συμπεριφορικής εξάρτησης.

Πώς να μειώσετε το Doomscrolling; Ψυχολογική Ανθεκτικότητα και Ψηφιακά Όρια

Το Doomscrolling δεν είναι αποκλειστικά θέμα ατομικής αδυναμίας της θέλησης. Προκύπτει από την αλληλεπίδραση των εξελικτικών γνωστικών τάσεων και του σχεδιασμού ψηφιακών πλατφορμών. Ωστόσο, οι δεξιότητες επίγνωσης και αυτορρύθμισης είναι σημαντικές για τη διακοπή αυτού του κύκλου. Υπάρχουν ενδείξεις ότι ο περιορισμός του χρόνου χρήσης των μέσων ενημέρωσης και η συνειδητή επιλογή περιεχομένου μπορούν να μειώσουν τα επίπεδα στρες14.

Οι πρακτικές που βασίζονται στην ενσυνειδητότητα έχουν αποδειχθεί ότι μειώνουν τις αντιδράσεις στο στρες και ενισχύουν τη συναισθηματική ρύθμιση15. Επιπλέον, είναι γνωστό ότι το συχνά απαντώμενο περιεχόμενο που σχετίζεται με κρίσεις μπορεί να θεωρείται πιο συνηθισμένο πιθανώς και λόγω μεγαλύτερης διαθεσιμότητας16. Αυτή η επίγνωση μπορεί να μειώσει την τάση προς την καταστροφολογία.

Ο καθορισμός ψηφιακών ορίων, όπως η παρακολούθηση των ειδήσεων σε συγκεκριμένες ώρες, η μείωση των ειδοποιήσεων και ο περιορισμός της χρήσης της οθόνης πριν από τον ύπνο, είναι μερικά εργαλεία για την προστασία της ψυχικής υγείας. Άλλωστε, ο στόχος δεν είναι η πλήρης αποσύνδεση, αλλά η ανάπτυξη συνειδητής χρήσης.

Doomscrolling και μεταγνωστικές διεργασίες: όταν σκεφτόμαστε τον τρόπο που σκεφτόμαστε

Το doomscrolling δεν έχει να κάνει μόνο με την κατανάλωση περιεχομένου· σχετίζεται και με τη σχέση που έχει το άτομο με τις ίδιες του τις σκέψεις. Η μεταγνώση είναι η ικανότητά μας να καταλαβαίνουμε και να ρυθμίζουμε τις νοητικές μας διεργασίες. Στο doomscrolling συχνά δημιουργείται ένας αυτόματος νοητικός κύκλος: το άτομο νιώθει άγχος, ψάχνει πληροφορίες για να ηρεμήσει, οι πληροφορίες αυξάνουν το άγχος και αυτή η αύξηση το ωθεί να συνεχίσει να ψάχνει κι άλλο περιεχόμενο. Όταν αυτός ο κύκλος περνά απαρατήρητος, η συμπεριφορά συνεχίζεται.

Η ανάπτυξη μεταγνωστικής επίγνωσης βοηθά το άτομο να αναρωτηθεί: «Γιατί κάνω scroll αυτή τη στιγμή;» Έχει πραγματικά ανάγκη από πληροφορίες ή προσπαθεί να ξεφύγει από την αβεβαιότητα; Αυτή η διάκριση είναι το πρώτο βήμα για να περάσει από την αυτόματη αντίδραση στη συνειδητή επιλογή. Έρευνες δείχνουν ότι όταν το άτομο αρχίζει να κατανοεί καλύτερα τις σκέψεις και τις νοητικές του διεργασίες, μπορεί να μειωθεί και το άγχος του. Γι’ αυτό, η μείωση του doomscrolling δεν αφορά μόνο το να περνά κανείς λιγότερο χρόνο στην οθόνη, αλλά και το να ενισχύει την ικανότητά του να παρατηρεί τι συμβαίνει μέσα του.

εικόνα που δείχνει ένα άτομο χαμένο στο feed του Instagram, να κάνει ασταμάτητα scroll στο περιεχόμενο

Doomscrolling και η κοινωνική του διάσταση: συλλογικό άγχος

Αν και το doomscrolling μπορεί να μοιάζει με ατομική συμπεριφορά, έχει και κοινωνική διάσταση. Οι ψηφιακές πλατφόρμες επιτρέπουν στο συναισθηματικά φορτισμένο περιεχόμενο να διαδίδεται πιο γρήγορα. Έχει φανεί ότι τα μηνύματα που βασίζονται στον φόβο και τον θυμό συγκεντρώνουν μεγαλύτερη αλληλεπίδραση στα κοινωνικά δίκτυα3. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ταχύτερη εξάπλωση του συλλογικού άγχους.

Όταν χιλιάδες άνθρωποι εκτίθενται ταυτόχρονα σε παρόμοιο περιεχόμενο στη διάρκεια μιας κρίσης, το κοινωνικό κλίμα μπορεί να γίνει πιο φορτισμένο, με έντονη εστίαση στην απειλή. Αυτή η διαδικασία περιγράφεται και ως «συναισθηματική μετάδοση». Οι άνθρωποι δεν μοιράζονται μόνο πληροφορίες, αλλά και το συναισθηματικό φορτίο που τις συνοδεύει. Έτσι, το doomscrolling μπορεί να επηρεάσει όχι μόνο την ατομική ψυχική υγεία, αλλά και το συλλογικό ψυχολογικό κλίμα.

Σε αυτό το σημείο, η κριτική κατανόηση των μέσων γίνεται ιδιαίτερα σημαντική. Το να εξετάζουμε την πηγή του περιεχομένου, να ξεχωρίζουμε τη δραματοποίηση και να φιλτράρουμε τις μη επαληθευμένες πληροφορίες μπορεί να βοηθήσει στη μείωση τόσο του ατομικού όσο και του συλλογικού άγχους.

Doomscrolling και γνωστικές διαστρεβλώσεις

Η συνεχής έκθεση σε αρνητικό περιεχόμενο μπορεί να ενισχύσει ορισμένες γνωστικές διαστρεβλώσεις. Η καταστροφοποίηση, η υπεργενίκευση και η επιλεκτική προσοχή είναι συχνά μοτίβα σε αυτή τη διαδικασία. Ένα άτομο μπορεί να ερμηνεύσει μερικές αρνητικές ειδήσεις ως απόδειξη ότι όλος ο κόσμος πηγαίνει από το κακό στο χειρότερο. Αυτό συνδέεται και με τη μεροληψία διαθεσιμότητας· γεγονότα που ανακαλούνται εύκολα στη μνήμη μάς φαίνονται πιο πιθανά και πιο διαδεδομένα.

Από την οπτική της γνωσιακής-συμπεριφορικής θεραπείας, το doomscrolling μπορεί να λειτουργεί ως συμπεριφορά ασφάλειας. Το άτομο συγκεντρώνει περισσότερες πληροφορίες για να είναι «προετοιμασμένο»· όμως αυτή η συμπεριφορά συμβάλλει στη διατήρηση του άγχους, γιατί ο εγκέφαλος μαθαίνει ότι είναι απαραίτητος ο συνεχής έλεγχος. Όσο αυτή η μάθηση ενισχύεται, τόσο πιο αυτόματη γίνεται και η συμπεριφορά.

Σε αυτό το σημείο, η παρέμβαση δεν αφορά μόνο τη μείωση του χρόνου στην οθόνη, αλλά και την αμφισβήτηση των βαθύτερων μοτίβων σκέψης. Η ερώτηση «Τι θα συνέβαινε πραγματικά αν δεν γνώριζα αυτή την πληροφορία;» μπορεί να βοηθήσει το άτομο να κατανοήσει καλύτερα τη λειτουργία του άγχους.

Κλινική οπτική: Πότε είναι απαραίτητη η παρέμβαση;

Το doomscrolling είναι μια συμπεριφορά που μπορεί να εμφανίσει ο καθένας κατά καιρούς. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειάζεται κλινική παρέμβαση. Αν ένα άτομο νιώθει ότι δεν μπορεί να ελέγξει τον χρόνο που περνά μπροστά σε οθόνες, αν αισθάνεται έντονη δυσφορία όταν σταματά το scroll ή αν αυτή η συμπεριφορά επηρεάζει σημαντικά την εργασία, την ακαδημαϊκή του απόδοση και τις κοινωνικές του σχέσεις, τότε η επαγγελματική υποστήριξη μπορεί να είναι ωφέλιμη.

Οι αγχώδεις διαταραχές, η κατάθλιψη και τα ιδεοψυχαναγκαστικά μοτίβα σκέψης μπορεί να συνδέονται με το doomscrolling. Ειδικά σε άτομα με έντονη τάση προς τον μηρυκασμό, η κατανάλωση αρνητικού περιεχομένου μπορεί να ενισχύσει ακόμη περισσότερο αυτούς τους κύκλους σκέψης. Έτσι, το doomscrolling μπορεί κάποιες φορές να αποτελεί σύμπτωμα μιας βαθύτερης ψυχολογικής δυσκολίας.

Στη διαδικασία της ψυχοθεραπείας, η αξιολόγηση των ψηφιακών συνηθειών προσφέρει σημαντικά στοιχεία για την κατανόηση της καθημερινής επιβάρυνσης από το στρες. Οι ψηφιακές συμπεριφορές συγκαταλέγονται πλέον στις σύγχρονες στρατηγικές αντιμετώπισης και όλο και πιο συχνά εντάσσονται στο θεραπευτικό πλαίσιο.

Πώς να πετύχετε ψηφιακή ισορροπία; Η ιδανική χρήση των social media

Η πλήρης αποσύνδεση από τον ψηφιακό κόσμο δεν είναι ρεαλιστική στις σημερινές συνθήκες. Η ενημέρωση, οι κοινωνικές σχέσεις και οι επαγγελματικές απαιτήσεις έχουν κάνει τα ψηφιακά εργαλεία μέρος της καθημερινής ζωής. Γι’ αυτό, ο στόχος δεν χρειάζεται να είναι η «αποφυγή», αλλά η «ρύθμιση». Η συνειδητή χρήση σημαίνει να μπορεί το άτομο να κάνει ενεργητικές επιλογές, αντί να εκτίθεται παθητικά στο περιεχόμενο.

Ένα άτομο μπορεί να βασιστεί στο εξής πλαίσιο: Θέλω να ενημερωθώ ή προσπαθώ να μειώσω το άγχος μου; Αν ο στόχος είναι η μείωση του άγχους, τότε στρατηγικές ρύθμισης μακριά από την οθόνη μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικές. Ασκήσεις αναπνοής, λίγη σωματική κίνηση, κοινωνική επαφή ή μια δραστηριότητα που απαιτεί συγκέντρωση μπορούν να βοηθήσουν το νευρικό σύστημα να ρυθμιστεί με πιο υγιή τρόπο.

Αν και το doomscrolling είναι ένα φαινόμενο της σύγχρονης εποχής, ο ανθρώπινος νους εξακολουθεί να λειτουργεί μέσα σε βιολογικά και ψυχολογικά όρια. Η διαρκής κατάσταση συναγερμού δεν είναι βιώσιμη. Η ψηφιακή ισορροπία δεν σχετίζεται μόνο με την τεχνολογία, αλλά και με τη σχέση που έχει το άτομο με τον ίδιο του τον νου.

Συμπέρασμα: Προστατεύοντας την ψυχική ευεξία στον ψηφιακό κόσμο

Συμπερασματικά, παρόλο που το doomscrolling μπορεί να προσφέρει βραχυπρόθεσμα ενημέρωση και μια αίσθηση ελέγχου, μακροπρόθεσμα συνδέεται με αυξημένο άγχος, στρες, διάσπαση προσοχής και προβλήματα ύπνου. Η θέσπιση νοητικών ορίων μέσα στην αδιάκοπη ροή του ψηφιακού κόσμου παίζει καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση της ψυχικής ευεξίας.

Η πρόσβαση στην πληροφορία είναι αναπόφευκτο μέρος της σύγχρονης ζωής· όμως ο νους δεν μπορεί να παραμένει διαρκώς σε κατάσταση συναγερμού. Το ζητούμενο δεν είναι να σταματήσει εντελώς αυτή η ροή, αλλά να αναπτύξει το άτομο την ικανότητα να κάνει συνειδητές παύσεις μέσα σε αυτή. Η προστασία της ψυχικής ευεξίας είναι εφικτή όχι μόνο με την αποφυγή τραυματικών γεγονότων, αλλά και με τη ρύθμιση των καθημερινών ψηφιακών συνηθειών. Μερικές φορές, η πιο ουσιαστική ψυχολογική παρέμβαση είναι το θάρρος να κλείσει κανείς την οθόνη.

Βιβλιογραφία

  1. Satici, B., Gocet-Tekin, E., Deniz, M. E., & Satici, S. A. (2022). Doomscrolling scale: Its association with psychological distress and well-being. Current Psychology. https://doi.org/10.1007/s12144-022-XXXX-X
  2. Baumeister, R. F., Bratslavsky, E., Finkenauer, C., & Vohs, K. D. (2001). Bad is stronger than good. Review of General Psychology, 5(4), 323–370. https://doi.org/10.1037/1089-2680.5.4.323
  3. Brady, W. J., Wills, J. A., Jost, J. T., Tucker, J. A., & Van Bavel, J. J. (2017). Emotion shapes the diffusion of moralized content in social networks. Proceedings of the National Academy of Sciences, 114(28), 7313–7318. https://doi.org/10.1073/pnas.1618923114
  4. Rosen, N. O., & Knäuper, B. (2009). A little uncertainty goes a long way: State and trait differences in uncertainty intolerance and coping. Personality and Individual Differences, 46(5–6), 547–552. https://doi.org/10.1016/j.paid.2008.12.016
  5. Garfin, D. R., Silver, R. C., & Holman, E. A. (2020). The novel coronavirus (COVID-19) outbreak: Amplification of public health consequences by media exposure. Health Psychology, 39(5), 355–357. https://doi.org/10.1037/hea0000875
  6. LeDoux, J. (2000). Emotion circuits in the brain. Annual Review of Neuroscience, 23, 155–184. https://doi.org/10.1146/annurev.neuro.23.1.155
  7. Holman, E. A., Garfin, D. R., & Silver, R. C. (2014). Media exposure to collective trauma and acute stress responses. Psychological Science, 25(9), 1623–1634. https://doi.org/10.1177/0956797614535775
  8. Woods, H. C., & Scott, H. (2016). #Sleepyteens: Social media use in adolescence is associated with poor sleep quality, anxiety, depression and low self-esteem. Journal of Adolescence, 51, 41–49. https://doi.org/10.1016/j.adolescence.2016.05.008
  9. Walker, M. (2017). Why we sleep: Unlocking the power of sleep and dreams. Scribner.
  10. Gerbner, G., Gross, L., Morgan, M., Signorielli, N., & Shanahan, J. (2002). Growing up with television: Cultivation processes. In J. Bryant & D. Zillmann (Eds.), Media effects: Advances in theory and research (2nd ed., pp. 43–67). Lawrence Erlbaum Associates.
  11. Seligman, M. E. P. (1975). Helplessness: On depression, development, and death. Freeman.
  12. Ophir, E., Nass, C., & Wagner, A. D. (2009). Cognitive control in media multitaskers. Proceedings of the National Academy of Sciences, 106(37), 15583–15587. https://doi.org/10.1073/pnas.0903620106
  13. Ferster, C. B., & Skinner, B. F. (1957). Schedules of reinforcement. Appleton-Century-Crofts.
  14. Allcott, H., Braghieri, L., Eichmeyer, S., & Gentzkow, M. (2020). The welfare effects of social media. American Economic Review, 110(3), 629–676. https://doi.org/10.1257/aer.20190658
  15. Kabat-Zinn, J. (2003). Mindfulness-based interventions in context: Past, present, and future. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 144–156. https://doi.org/10.1093/clipsy.bpg016
  16. Tversky, A., & Kahneman, D. (1973). Availability: A heuristic for judging frequency and probability. Cognitive Psychology, 5(2), 207–232. https://doi.org/10.1016/0010-0285(73)90033-9
*Τα άρθρα στον ιστότοπό μας δεν παρέχουν ιατρικές συμβουλές και είναι μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς. Μια διαταραχή δεν μπορεί να διαγνωστεί με βάση ένα άρθρο. Μια διαταραχή μπορεί να διαγνωστεί μόνο από ψυχίατρο.

Νιώστε καλύτερα σήμερα!

Πάρτε τον έλεγχο της ζωής σας, όπως και οι 850.000 ευτυχισμένοι πελάτες μας.

Ξεκινήστε